Mariska Sikking | Voedselbosje De Kleine Ham: “Met mijn voedselbos wil ik graag andere mensen inspireren, zodat ze ook uit hun eigen tuin iets kunnen gaan plukken.”

Mariska Sikking is tuin- en landschapsontwerper en woont in het buitengebied van Bennekom, tussen de hoge bomen en oude boerderijen. Naast het huis dat ze in 2015 lieten bouwen heeft ze een paar jaar geleden een voedselbos aangelegd ‘Voedselbosje De Kleine Ham’. “We hadden hier naast ons huis nog ruimte met een agrarische bestemming. Toen ik steeds meer hoorde over voedselbossen wilde ik daar graag meer over weten. In 2021 heb ik een basiscursus voedselbossen gedaan bij Malika Cieremans van Circle Ecology. Vervolgens ben ik er zelf ingedoken en heb ik een ontwerp gemaakt voor deze plek, door goed te kijken wat hier in de ruimte zou passen. Eind 2021 heb ik de eerste planten er in gezet.”

In een voedselbos staan meerjarige planten en het is opgebouwd uit minstens zeven lagen. “Volgens deze principes heb ik ook dit voedselbos ontworpen. Er staat een laag van hoge bomen zoals walnoot, en lagere bomen zoals de fruitbomen. Er is een laag met struiken en een laag met bodembedekkende planten zoals een bosaardbei. Ook klimplanten en eetbare knollen horen in een voedselbos, bijvoorbeeld een kiwibes en aardperen.”

“We zitten nu nog in de eerste fase van het voedselbos, het moet zich nog ontwikkelen. Over vier tot vijf jaar zijn de bomen en struiken dichtgegroeid en zorgen ze voor meer beschutting. Dan kan ik ook andere soorten planten zoals bijvoorbeeld een perzik of een abrikoos. Tegen de wind heb ik al een windsingel aangelegd, met soorten als olijfwilg, zwarte els en vlier. Heel zichtbaar is ook de grote toren die we in het weiland hebben gebouwd voor vogels en vleermuizen.”

Ontdekkingsreis

“Een voedselbos is echt een ontdekkingsreis, het is een hele andere manier van denken en van werken. Een voedselbos is eigenlijk een systeem dat zichzelf in stand houdt en steeds meer voedsel gaat produceren. Bij een moestuin moet je ieder jaar opnieuw beginnen en het constant bijhouden. Met een voedselbos kan je iets meer achterover leunen en de natuur het werk laten doen. Ik doe wel iets natuurlijk, het plantgoed is nog klein en ik moet wel zorgen dat het niet verstikt wordt in het gras.”

“Vanuit mijn opleiding tuin- en landschapsontwerper weet ik al veel over planten. Een voedselbos is weer een wereld op zich met een heel nieuw assortiment aan planten om te ontdekken. Ik heb bijvoorbeeld een pawpaw boom neergezet, dat schijnen lekker vruchten te zijn die smaken naar mango en banaan. Ook staat er een nashi peer, een vrucht in de vorm van een appel die smaakt naar peer. We hadden dit jaar ook al de eerste amandelen en hazelnoten. De mispel is ook een bijzondere vrucht. Het is een oude soort en als de vorst er over heen is geweest smaakt de mispel naar appel met kaneel.”

Onkruid als gratis eetbare planten

Wat in principe bijna niet hoeft in een voedselbos is onkruid wieden. “Veel van wat we onkruid noemen is gewoon eetbaar, het zijn eigenlijk gratis eetbare planten. Ik kan nu wildplukken in mijn voedselbos, er staat van alles wat ik niet zelf heb aangeplant zoals hondsdraf en brandnetel. Brandnetels kun je bijvoorbeeld goed gebruiken om thee of pesto te maken. In wildplukken zou ik me graag nog wat meer verdiepen. Mijn advies aan mensen die willen gaan wildplukken is altijd om wel even op internet te zoeken wat eetbaar is en wat niet. Daar moet je altijd op letten, ook in een voedselbos is niet alles eetbaar.”

Landschapsontwerp

Mariska wil het voedselbosprincipe ook gaan toepassen bij haar werk als landschapsontwerper. “Het is natuurlijk heerlijk dat ik met mijn gezin gezond kan eten uit mijn eigen voedselbos maar ik wil de principes ook gaan toepassen bij mijn werk. Bij ontwerpen voor tuinen adviseer ik mensen vaak al om ook wat eetbaars toe te voegen. Als landschapsontwerper kijk ik naar landschappelijke inpassing: hoe past bijvoorbeeld nieuwe bebouwing in het landschap. Om het voedselbos goed hier in de omgeving te laten passen heb ik de randen van het voedselbos ingeplant met soorten die al hier in het landschap voorkomen, zoals meidoorn en vlier. Verder heb ik een hoogstamboomgaard aangelegd langs de weg, dat is karakteristiek voor dit landschap en zorgt er voor dat het mooi past hier in de omgeving.”

Inspiratie en tips

Voedselbosje De Kleine Ham is ook bedoeld om andere mensen te inspireren. “Ik wil rondleidingen gaan geven en ik deel ook allerlei nieuwtjes uit het voedselbos via Instagram. Aan het aantal volgers op Instagram is goed te merken dat veel  mensen geïnteresseerd zijn in voedselbossen.

“Mijn doel is om mensen te inspireren om zelf aan de gang te gaan met eetbaar groen, zodat ze ook uit hun eigen tuin iets kunnen gaan plukken. Mensen kunnen heel makkelijk beginnen door bijvoorbeeld wat keukenkruiden in de tuin te zetten. Rozemarijnstruikjes, tijm of bieslook kunnen gewoon in de grond en daar kun je van blijven plukken. Aardbeienplanten neerzetten is ook leuk om mee te beginnen. Een amandelboompje neerzetten kan ook vaak, die worden niet al te hoog, bloeien heel mooi en er komen vrij snel amandelen aan. 

“Bij een kleine tuin zou je ook kunnen denken aan een laagstam fruitboom, die worden in totaal maar een paar meter. Er zijn bijvoorbeeld laagstam appel- of perenbomen. Ik zou wel adviseren om naar een kweker te gaan, die heb je hier in de buurt ook.”

Vind je het leuk om meer te weten? Voedselbosje de Kleine Ham volgen kan op Instagram @voedselbosje_de_kleine_ham, op de voedselkaart op eetbaarede.nl zijn ook andere voedselbossen in Ede te vinden.

Deel dit bericht via:

Ga naar de inhoud