Gerda Budding | Westhoffhuis Lunteren: ‘Voedselverspilling is zo erg, mensen verhongeren en wij gooien gewoon eten weg’

Gerda voelt zich  geboren en getogen Lunteraan, al woont ze tegenwoordig in Kernhem. ‘Lunteren-Zuid’, zegt ze zelf  lachend. We hebben afgesproken in het Westhoffhuis in Lunteren waar Gerda iedere twee weken helpt bij het koken voor ongeveer zestig dorpsgenoten. “Wat ik zo leuk vind aan het koken hier is de verbinding. De bezoekers vinden het fijn om hier te eten maar ook om elkaar weer even gezien te hebben en bij te kletsen. Mensen hebben plezier en daar doe je het voor.”

Sinds haar pensioen een paar jaar geleden helpt Gerda bij het Westhoffhuis. “Toen ik meer tijd kreeg heeft Pieter mij gevraagd of ik wilde helpen in de keuken. Ik ken Pieter al sinds ik zeventien ben, van dansles. Wij werken samen met anderen in de keuken, maar iedere keer zijn zeker vijftien vrijwilligers betrokken om hier een mooi 5-gangen diner te organiseren. Niet alleen in de keuken maar ook alles er om heen: de kaartjes verkopen, drankjes aan de bar, uitserveren, opruimen.”

Samen eten in Lunteren

Iedere woensdagavond kunnen Lunteranen in het dorp eten: of bij de Schakel of bij het Westhoffhuis. “We zien best veel mensen die bij beide buurthuizen komen, zodat ze iedere woensdag ergens kunnen eten. Bij ons is het iets duurder, maar mensen krijgen dan wel een vijf gangen diner.”

Mensen weten van te voren niet wat ze te eten krijgen. Als ze binnenkomen betalen ze en krijgen ze een mooi vormgegeven menu. “Mensen schrijven niet in op een bepaald menu, dat geeft ons ook wat meer ruimte om te experimenteren”, zegt Gerda. “Wij zijn heel serieus bezig met duurzamer koken, met minder vlees en zo min mogelijk voedselverspilling. Onze gasten komen gewoon en vinden het eten lekker. We hebben gemerkt dat mensen helemaal niet merken of in de soep of in een amuse vlees verwerkt is. Alleen in het hoofdgerecht zit nog wat vlees en mensen vinden het allemaal lekker.”

Voedselverspilling

Samen met Stichting Voedselsurplus  zijn ze in het Westhoffhuis bezig met een project tegen voedselverspilling. “We dachten altijd al wel na over duurzamer koken: moet je bijvoorbeeld rundvlees op het menu zetten of varkensvlees? Rundvlees is gezonder, maar minder duurzaam. Nu letten we ook nog extra op dat we geen voedsel verspillen. Vroeger gooide ik veel eerder iets weg. Als we nu iets over hebben, vriezen we het in en gebruiken we het bijvoorbeeld de volgende keer in een gerechtje.”

“Waar we ook veel meer op letten is wat je van de groente gebruikt: stelen van de peterselie of veel andere verse kruiden kunnen  gewoon in de soep en bijvoorbeeld pompoen hoef je helemaal niet te schillen. Dat scheelt ook veel verspilling van groente. En als we groente overhebben, verwerken we dat weer in een ander gerecht. Van tuinbonen die we overhadden hebben we bijvoorbeeld humus gemaakt voor bij de lunch.”

Onderdeel van het project om voedselverspilling tegen te gaan is te kijken hoeveel er terug komt van de borden. “We hebben dat nu zes keer gemeten. Van 70 borden kwam er de laatste keer 1 kilo terug. Dat was vooral aardappel puree. Zo kunnen we steeds beter de hoeveelheden goed bepalen. Van rijst hadden we vaak teveel, nu weten we steeds beter hoeveel we moeten maken. Het lijkt aan het begin heel weinig en je hebt de neiging er nog wat bij te doen. Maar het is dan toch gewoon genoeg. De laatste keer waren alle borden leeg, en iedereen heeft genoeg gegeten.”

“Ik heb veel gereisd, zes keer de wereld rond. Voedselverspilling is zo erg, mensen verhongeren en wij gooien gewoon eten weg. We exporteren heel veel voedsel en halen dan weer boontjes uit Senegal. Alles wordt heen en weer gereden. Ik vind het heel mooi om eten te gebruiken hier uit de omgeving, we proberen altijd zo veel mogelijk hier te halen. Dat vond ik ook heel mooi aan de crowdfunding actie die we hebben gedaan. Toen hebben we alles lokaal gehaald.”

Crowdfundactie voor de bus

Voor een crowdfunding actie om de bus voor het buurthuis te behouden heeft de keuken 250 porties boerenkool en 150 porties zuurkool gemaakt. “Dat hebben we allemaal gedaan met lokale producten. De  groenteboer en de slager hier wilden meteen meewerken en doneerden de aardappels, groenten en worst. Koken in dat soort grote hoeveelheden is heel leuk, zo’n hele grote pan waar je in staat te roeren, en pureren met een soort betonmixer. De actie was bedoeld om geld in te zamelen voor de bus van het Westhoffhuis. Met die bus halen we mensen op voor het eten, en voor andere activiteiten, als mensen niet meer zelf kunnen komen.  Die bus heeft echt een belangrijk functie. Gelukkig kan met sponsors en acties de bus blijven rijden.”

Naar elkaar omzien

“Ik vind het mooi dat we hier in Lunteren zo naar elkaar omzien, maar vroeger was dat nog meer. Nu is er voor ieder probleem een professional maar voor een gewone vraag weet je niet waar je terecht kunt. Als iets simpels wilt regelen krijg je een computer aan de lijn, geen mens. Of je moet iets installeren op je telefoon. Niet iedereen kan nog meekomen. Met de dorpendeal willen we weer meer dat iedereen omziet naar elkaar. Er zijn 200 straten in Lunteren, binnen die straten zouden mensen elkaar weer moeten kennen en helpen. De dorpendeal is een samenwerking tussen verschillende organisaties, we leggen het initiatief weer bij de bewoners neer.”

Jongeren en les geven

“In mijn werkend leven heb ik van alles gedaan, en ik word nog steeds gevraagd om trainingen te geven. Ook in de keuken proberen we kennis te delen. De jongeren die helpen in de keuken leren van ons maar helpen ons ook weer, bijvoorbeeld met dingen op de smartphone. Ik zou heel graag meer mensen willen leren hoe ze goedkoop maar toch gezond kunnen koken. Ik snap soms niet wat mensen allemaal kant en klaar kopen, je kunt zo makkelijk dingen zelf maken. Veel mensen denken dat gezond eten te duur is, maar dat hoeft helemaal niet. Een rode kool kost bijvoorbeeld nog geen euro en daar kan je wel drie keer van eten. Ik vind het ook gek dat zoveel mensen schrikken van een houdbaarheidsdatum, dat is echt een verdienmodel voor de supermarkten. Vroeger hadden we geen koelkast en keken we gewoon goed en wisten dan of iets nog kon of niet. Tegenwoordig verspillen we door dit soort dingen veel te veel voedsel.”

Op vrijdagavond 19 april is Gerda een van de sprekers tijdens de FoodFloor bijeenkomst in het Kernhuis, daar vertelt ze meer over handige en duurzame manieren om voedsel te bewaren. Kijk voor meer informatie over de bijeenkomst en aanmelden op eetbaarede.nl.

Woon je in Lunteren en wil je een keer mee-eten bij het Westhoffhuis? Kijk dan op de website van Lunteren Aktief  en meld je aan. Voor mee-eten in andere buurthuizen in gemeente Ede kijk op eetbaarede.nl.

Deel dit bericht via:

Ga naar de inhoud